Oceń wpis  oddane głosy: 2 / 0

Zadziwia mnie polityka transportowa mojego miasta. W teorii deklarowane są hasła, które w praktyce nie znajdują najmniejszego potwierdzenia. Najwięcej absurdów objawia się w ramach polityki teoretycznie "pro-rowerowej". Mówi się o realizacji założeń Karty Brukselskiej do roku 2020, kiedy to 15% mieszkańców miasta ma używać roweru jako podstawowego środka transportu.

Tymczasem traktowanie zapału mieszkańców Łodzi do rowerowania całkowicie nie potwierdza przyjętych założeń. Prześledźmy to na przykładzie jednego z absurdów, który zapewne będzie nam towarzyszył jeszcze przez czas dłuższy. Otóż na czas remontu ulicy Piotrkowskiej, która służy rowerzystom od lat kilku jako podstawowy ciąg transportowy w kierunku północ-południe w obszarze śródmiejskim, zamknięto dla tej grupy użytkowników ulicy przejazd na remontowanym odcinku pomiędzy ulicami Mickiewicza i Nawrot-Zamenhofa. W zamian na nawierzchni ulicy Zamenhofa pojawił się krótki odcinek drogi dla rowerów tworząc tam tzw. kontrapas. Wjazdowi na tenże odcinek towarzyszy znak drogowy z napisem "objazd dla rowerów". Patrząc od strony głównej ulicy miasta mogłoby się wydawać że wszystko jest w najlepszym porządku. Jeśli jednak zaufać projektantowi tegoż "rozwiązania" transportowego i podążyć wspomnianym objazdem czeka nas spory zawód. Kontrapas kończy się przed skrzyżowaniem z kolejną przecznicą i przekroczenie skrzyżowania rowerem możliwe jest albo - pod prąd - a więc niezgodnie z przepisami, albo po pasach dla pieszych - a więc niezgodnie z przepisami, albo należy odbyć spacer, przeprowadzić rower przez ulicę i następnie jadąc bardzo ruchliwą Al. Kościuszki, narazic się na potrącenie przez samochody jadące tam zazwyczaj z prędkością powyżej dopuszczalnej. Najlepiej w ogóle zsiąść z roweru i pójść na piechotę. Co kto woli. Z całą pewnością tak realizowana polityka "prorowerowa" nie zakończy się sukcesem. Tym bardziej że nie jest to jedyny taki przypadek.

 Oceń wpis  oddane głosy: 5 / 0

Powoli przyzwyczajam się do czytania o najnowszych planach naszego ulubionego Zarządu Dróg i (podobno) Transportu, jak zazwyczaj podporządkowanym inwestycjom motoryzacyjnym. Proszę porównać rząd wielkości planowanych inwestycji drogowych oraz wszelkich innych wydatków. Przy czym większość wydatków to są drogi nowe, o znacznej przepustowości, które wpłyną bardzo negatywnie na jakość zamieszkiwania w ich najbliższym sąsiedztwie. Nie mam nic przeciwko remontom dróg już istniejących - jestem ich gorącym zwolennikiem. Tych pieniędzy nie ma w miejskiej kasie, inwestycje będą wymagały kredytów. Wbrew logice i jakiemukolwiek zdrowemu rozsądkowi, wbrew opiniom fachowców oraz doświadczeniom innych, miasto pozbawione funduszy, o wciąż zmniejszającej się liczbie ludności nadal inwestuje w rozwój motoryzacji. Wielokrotne apele o to aby zadbać o mieszkańców, aby podnieść jakość życia w śródmieściu, aby inwestować w rozwój kapitału społecznego, aby nie dopuszczać do dalszego rozrostu terytorialnego i tak już bardzo rozrzedzonej zabudowy nie przynoszą żadnego skutku. Nie znajdują przełożenia w planach na przyszłość. Nadal wydawane są pieniądze na gigantyczne inwestyje drogowe pomimo wyraźnego zmnieszenia zainteresowania mieszkańców tym środkiem transportu (mam tu na myśli mieszkańców samej Łodzi, nie mieszkańców gmin okolicznych, ci interesować winni włodarzy miasta mniej - gdzie indziej płacą podatki). Wystarczy przyjrzeć się planom inwestycyjnym Łodzi, żeby stwierdzić że w niedalekiej przyszłości czeka to miasto przekształcenie w znacznych rozmiarów skrzyżowanie oraz - nazywając rzecz po imieniu - bankructwo. Osoby korzystające z nowowybudowanych ulic nie płacą podatków w ośrodku centralnym tej - już zapewne nigdy - 'metropolii'. Zaś podatki tych którzy tu pozostaną, z racji wieku i ograniczonych dochodów, nie wystarczą na utrzymanie istniejących ani też nowych dróg. Ustawy metropolitalnej wszak nie ma i nie zanosi się aby miała zaistnieć. Zresztą kto za kilka lat uzna Łódź za metropolię wobec obecnych trendów. Nie trzeba być wróżką żeby prognozować, że przejechanie przez miasto wymagało będzie trzeźwości umysłów - niczym w dowcipie o jeżdżeniu wężykiem w Polsce na przednówku. Może się okazać że nie pomoże nawet kreatywność, tak jak niestety nie pomogła w Detroit.

 Oceń wpis  oddane głosy: 1 / 0

Wszystko wskazuje na to że Łódź będzie tym sposród wciąż jeszcze dużych miast Polski, które nie ma szans na wprowadzenie racjonalnych rozwiązań transportu zrównoważonego. Wskazuje na to konsekwentnie prowadzona polityka miejska zwiększania dostępności centrum dla transportu indywidualnego. Polityka realizowana pomimo głoszonych haseł o dążeniu do koncentracji zabudowy i powrotu do miasta zwartego - tak jakby pomysłodawcy tych założeń nie dostrzegali powiązania pomiędzy zwiększoną podażą i dostępnością tego środka transportu a rozrostem terytorialnym obszarów zurbanizowanych. Tymczasem tak wiele mamy podręczników oraz dowodów empirycznych jasno wskazujących jakie są konsekwencje nadmiernego rozwoju motoryzacji dla dezurbanizacji obszarów śródmiejskich. Jak bardzo negatywnie wpływa zwiększenie ruchu samochodowego na życie społeczne w poszczególnych ulicach, a co za tym idzie na relacje sąsiedzkie i poczucie przynależności, tożsamości i związek mieszkańców z miejscem dowodzą przykładowo klasyczne już badania prowadzone ponad czterdzieści lat temu przez Donalda Appleyard'a, wielokrotnie później powtarzane i weryfikowane w innych miejscach. Etc, etc..
Kolejny przyczynek do takiego myślenia to rezygnacja Pełnomocnika Prezydenta ds. transportu rowerowego. Potwierdza to jedynie jak bardzo to co jest możliwym do uzyskania odbiega od oczekiwań środowiska rowerowego. Najliczniejszego i najbardziej aktywnego w Polsce, co potwierdza frekwencja podczas comiesięcznych mas krytycznych, ale również codzienna obserwacja ulic miasta.
Dalsze przesłanki wynikają z codziennej obserwacji funkcjonowania transportu zbiorowego. System jest na tyle niewydolny że niewielkie nawet opady śniegu przy dodatnich temperaturach powietrza wywołują eksodus. W przenośni i dosłownie - nie dalej jak dziś rano wędrowałam w tłumie innych pieszych wzdłuż rzędów stojących tramwajów. No cóż torów się w Łodzi nie odśnieża. Bo po co.
Z cytatów które aż się proszę o przywołanie w tym miejscu jeszcze prezentacja Prof. Jacka Wesołowskiego na temat zrównoważonego transportu. Proszę zwróćcie Państwo uwagę na slajd ostatni - o powiązaniu współczynnika jakości życia, której tak w Łodzi poszukujemy, z obecnością rozwiązań zrównoważonego transportu.

 Oceń wpis  oddane głosy: 4 / 0

Jest takie powiedzenie o obiecankach cacankach. Ciąg dalszy dopowiedzcie sobie Państwo sami.
Ostatnio ilekroć zapytać rozmaitych kompetentnych i zasiadających w rozmaitych gremiach o planowane zmiany w przepisach prawnych z dziedziny urbanistyki i planowania przestrzennego słyszymy że się dzieje. Przeorganizowano zakresy kompetencji, planując na szczeblu lokalnym podlegamy odmiennemu resortowi niż planując na szczeblu wyższym. Udało się zmiany związane z tym bardzo ważnym kompetencyjnym problem wprowadzić do Ustawy.
Zaś ilekroć w różnych gremiach ktoś zada pytanie co z detalami, z którymi przychodzi nam borykać się na co dzień typu przykładowo definicja działki budowlanej czy przysłowiowy już i obśmiany w  mediach niemal popularnych problem niezgodności instrumentu decyzji o warunkach zabudowy z niczym, tudzież inne kłopoty jak np. ten że wiatraki to urządzenia infrastruktury, więc można je stawiać wszędzie? Otóż nic.
Wszystkie problemy rozstrzygnie nowy Kodeks. Dla opracowania którego w sposób należyty potrzebny jest czas.
W tzw. międzyczasie będą nowe wybory, nowe władze, nowi eksperci, którzy będą musieli rozpocząć prace od początku. No bo jak inaczej. Przecież żeby coś zrobić dobrze trzeba się zapoznać, przeczytać, pomyśleć, przedyskutować.
Tymczasem lata praktycznego stosowania obecnej Ustawy o p.i z.p. pozwoliły gronu fachowców próbujących korzystać z niej w praktyce określić precyzyjnie co w niej nie działa. Oraz jakie doraźne korekty pozwoliłyby uniknąć kłopotów z orzecznictwem (proszę porównać stanowisko IU w tej sprawie). Kłopotów które są przyczyną wniosków inwestorów o roszczenia, oczywiście dochodzone od gmin. Czyli z naszych wspólnych podatków. Oraz kłopotów, które w dużej mierze są przyczyną braku możliwości racjonalnego planowania w ogóle oraz wydłużają czas oczekiwania na dokumenty niezbędne dla realizacji inwestycji w nieskończoność. No i co.. No i nic.
Opracowany przez SARP, TUP, Izbę Architektów RP oraz Polską Radę Architektury dokument Polskiej Polityki Architektonicznej również leży i się kurzy. Dokument doczekał się w roku 2011 drugiej już edycji. I co, i nic.

 Oceń wpis  oddane głosy: 1 / 0

Każdy, kto kiedykolwiek próbował prowadzić dyskusje dotyczące sposobu zagospodarowania jakiegoś terenu z przedstawicielami władzy samorządowej napotkał na barierę braku wiedzy. Dostęp do informacji jest nieodzownym warunkiem partycypacji społecznej. Jednym z celów Dyrektywy INSPIRE było w założeniach umożliwienie i wzmocnienie partycypacji obywateli na szczeblu lokalnym, właśnie poprzez zapewnienie szerokiego dostępu do informacji, również w obszarach transgranicznych. Dostęp taki jest również bardzo ważny dla rozwoju biznesu, w tym współpracy w skali Europy. Bez wiarygodnej informacji w obecnych czasach nie ma mowy o racjonalności lokalizacji usług, wyboru miejsca zamieszkania, decyzjach inwestycyjnych. Konkurencyjność partnerów miejskich na arenie międzynarodowej bez umożliwienia dostępu do wiedzy o miejscu jest żadna.
Obserwując nasze rodzime starania wdrożenia Dyrektywy INSPIRE nie umiem powstrzymać się od pytania co z metadanymi Aneksu III, w tym w szczególności tymi opisującymi planowanie przestrzenne, którego przecież w Polsce nie ma. Przepraszam jeśli kogoś uraziłam - które realizowane jest przy pomocy doraźnie wydawanych jednostkowych decyzji o warunkach zabudowy (który to problem dotyczy np. większości obszaru Łodzi..) Trudno nazywać to zjawisko planowaniem. Jak będzie udostępniana wiedza na ten temat? Pytanie jest pilne, jako że  termin wdrożenia dla metadanych z Aneksu III INSPIRE zgodnie z Art. 29 Ustawy o Infrastrukturze Informacji Przestrzennej zbliża się nieuchronnie - data 3 grudnia 2013 nie jest już odległa.

Dla osób zainteresowanych tematem polecam:
Akademia INSPIRE
Przemówienie otwierające tegoroczną Konferencję INSPIRE w Istanbule
Przemówienie Hugo de Groof z Konferencji INSPIRE w Edynburgu z 2011 roku - szczególnie polecam, jako że przedstawiciel Dyrekcji Generalnej ds. Ochrony Środowiska KE tłumaczy jakie cele INSPIRE winna pełnić w tym obszarze.

 Oceń wpis  oddane głosy: 3 / 0

Sesja podsumowująca Kongresu Ruchów Miejskich, który właśnie zakończył się w Łodzi, oraz w której brałam dziś udział, skłoniła mnie do pewnej reflekcji. Sesja o charakterze plenarnym służyła podsumowaniu pracy w grupach problemowych, w tym przede wszystkim prezentacji uwag do projektu Krajowej Polityki Miejskiej. Nie chcę tu wnikać szczegółowo w treść samych uwag, choć w większości obszarów, takich jako polityka mieszkaniowa, polityka społeczna czy ekologiczna było to po prostu formułowanie założeń polityki od początku. Jako że w oryginalnym dokumencie mowy na dany temat bądź nie było wcale bądź też wcześniejsze, i tak marginalne, sfromułowania zniknęły w toku kolejnych faz uszczegóławiania dokumentu.
Szczególnie ciekawa wydała mi się polityka przestrzenna, Krajowa Polityka Miejska jeśliby tylko zrobiona została należycie, mogłaby stać się instrumentem integrującym różne obszary funkcjonowania miasta, również w zakresie narzędza wspomagającego koordynację uregulowań prawnych w jeden spójny system. Bo o tym, że tego systemu nie ma to już nawet szkoda strzępić sobie języka i nadwyrężać opuszków palców od stukania w klawiaturę. Tomy na ten temat powstały, objętościowo zdolne wypełnić archiwa o gabarytach sporego miasta. To na początek wątku o nadziejach.

Wyczuwałam wśród uczestników inną nadzieję, nadzieję na to, że coś się w końcu zmieni, że uda się wspólnymi siłami wypracować rozwiązania, czy nawet tylko sformułować hasła, oraz co ważniejsze uzyskać potencjał ,który pozwoli na wprowadzenie zmiany w życie. Potencjał zarówno ludzki, rozumiany jako masa osób zainteresowanych tego rodzaju tematami - i tu uważam Kongres za znaczny sukces. Ale również potencjał intelektualny, zdolny przełożyć się dzięki zastosowaniu efektu kuli, na nauczenie kolejnych osób co właściwie dla zapewnienia odpowiednich warunków życia w mieście we wszelkich jego aspektach jest potrzebne. Jak powinna być kształtowana polityka miejska. Mam ogromną nadzieję że Szanowni zebrani na Kongresie Koleżanki i Koledzy przyczynią się do rozpropagowania haseł Kongresu, czyli w gruncie rzeczy wiedzy o tym jak działają miasta. Co jest prawem a co obowiązkiem mieszkańców, a jakie zadania winny być obowiązkiem władzy - lokalnej i ponadlokalnej. Co z czego wynika i jak działa. Nie tylko działając jako Stowarzyszenia, które reprezentowali, ale również osobiście, w gronie przyjaciół i znajomych, a może też samodzielnie podejmując działalność publiczystyczną w obszarach które są im znane. Innej drogi dla poprawy funkcjonowania naszych miast chyba nie ma. Dla zmiany decyzji politycznych - a do takich należą wszelkie działania w obszarze szeroko rozumianej urbanistyki i funkcjonowania miast - potrzebna jest masa świadomych obywateli.

Tylko jeśli taki warunek będzie spełniony istnieje szansa na wybór mądrych władz, które przyjmą mądre prawo i mądry budżet. Tak właśnie budżet. Bo trzeba sobie w końcu głośno powiedzieć że planowanie jest działaniem, które kosztuje. I przykładowo w obszarze planowania przestrzeni nie mam tu na myśli kosztów samych opracowań planistycznych, ale przede wszystkim koszty odszkodowań wynikających z naruszenia czyjegoś prawa własności. Dotyczy to również pozostałych dziedzin miejskiej polityki - właściwe z punktu widzenia mieszkańców rozwiązania zazwyczaj generują koszty. Rozliczenie tych kosztów w dłuższej perspektywie czasowej prowadzi do oszczędności. Jeśli patrzeć w bardzo krótkiej perspektywie mówimy głównie o wydatkach. Myślenie o długim horyzoncie czasu musi być akceptowane społecznie - inaczej się tego zrobić nie da.
Jeśli warunek akceptacji społecznej dla rozsądnej polityki miejskiej będzie spełniony Ministerstwo Miast, które symbolicznie założyliśmy, ma szansę zaistnieć i sprawnie funkcjonować.

Tak wyglądała witryna Ministerstwa Miasta na rogu ulic Składowej i Węglowej.

Zdjęcie za Fundacja Fenomen - współorganizator Kongresu.

 Oceń wpis  oddane głosy: 1 / 0

Niektóre słowa są ważne. Szczególnie jeśli wypowiadane są przez osoby publiczne, przy okazji ważnych uroczystości publicznych i w obecności wielu osób. Taka sytuacja ma miejsce w przypadku słów wypowiedzianych przez Pana wiceprezydenta Łodzi Radosława Stępnia z okazji Tygodnia Zrównoważonego Transportu, a dotyczących braku kontynuacji burzenia zabudowy pod transport publiczny w Łodzi. Pozostaje pytanie - czy rzeczona wypowiedź dotyczy również planów budowy ulicy Nowotargowej w rejonie tzw. Nowego Centrum Łodzi, czy też oznacza wycofanie się z wcześniejszych planów. Miasto dotychczas powoływało się w uzasadnieniu budowania dróg o bardzo rozbudowanych parametrach w centrum na wielokrotnie kwestionowane założenia dotyczące ruchu w rejonie dworca. Inny argument dotyczył już wydanej decyzji środowiskowej - co do której również można mieć poważne wątpliwości. Jednak wobec braku pieniędzy w kasie miejskiej - porównajcie proszę wyniki niedawnej kontroli - oraz całkowitej bezcelowości budowy tak przeskalowanych rozwiązań transportu indywidualnego w centrum, co wielokrotnie przy różnych okazjach udowadniano może wreszcie zapadła decyzja racjonalniejsza niż wcześniejszy tok rozumowania. Gorąco na to liczymy.
Poniżej fragment tekst artykułu co do którego nie wiem czy doczeka się kiedykolwiek publikacji, a który przygotowałam na zamówienie TUP O. w Łodzi wiosną tego roku. Artykuł zawiera rozważania o przyszłości realizacji inwestycji nazywanej NCŁ na tle zmian wynikających z prowadzonej w sposób celowy i przemyślany polityki rewitalizacyjnej w Bilbao w Hiszpanii. Tytuł referatu: Rewitalizacja dzielnic La Vieja, San Francisco i Zabala w Bilbao Wybrane wytyczne dla projektu Nowego Centrum Łodzi. Porównanie wyraźnie wskazuje że rozwiązania proponowane dla NCŁ dotyczą głównie transportu, pomijają zaś większość pozostałych, ważnych dla rewitalizacji potrzeb. Może zamiast wydawać pieniądze, których i tak nie ma, na coś czego gdzie indziej nie robi się wcale, wydać te, które jednak są, na poprawę jakości życia mieszkańców - cokolwiek by to miało oznaczać.

"Porównanie z projektem Nowego Centrum Łodzi

Prezentacja głównych założeń i działań w ramach dwóch faz projektu rewitalizacji prowadzonych w trzech niegdyś najbardziej zdegradowanych fragmentach Bilbao pozwala na wnioski w odniesieniu do projektu Nowego Centrum Łodzi[1]. Potrzeba porównania pomiędzy dwoma przykładami wydaje się być również uzasadniona poprzez powszechnie powtarzany stereotyp mówiący o tym że sukces rewitalizacji centralnej części Bilbao wynika ze wzniesienia tam Muzeum Guggenheima projektu Franka Gehryego. To twierdzenie nie jest prawdziwe, gmach zlokalizowany na brzegu rzeki stymuluje rozwój i przyciąga turystów ale nie rozwiązuje problemów całego miasta. Rozwój oparty o kulturę jest dość powszechnie kwestionowany we współczesnej teorii urbanistyki, obok koncepcji estetyzacji miasta traktowanych przez niektórych jako remedium na wszystkie problemy.

Nowe Centrum Łodzi jest planowane jako inwestycja kultury, co rozumiane jest jako lokalizacja kilku budynków o funkcjach kultury w obszarach zdegradowanych co w bardzo dużym stopniu dotyczy bezpośredniego sąsiedztwa obszaru projektu NCŁ[2]. Mają one za zadanie wprowadzenie obrazu miasta kultury równolegle z regularnie organizowanymi festiwalami i wydarzeniami o charakterze kulturalnym[3]. Kulturowa i rozrywkowa funkcja dzielnicy determinuje zagadnienia planowania urbanistycznego i design miejskiego. Wdrożenie (...) gospodarki opartej o kulturę [dostarcza] nowych obszarów konsumpcji w branżach bazujących na tożsamości kulturowej w większym stopniu niż pozwala na odnowę kultur lokalnych[4]. Tego rodzaju działania przyciągają nowych klientów, dzięki temu zmniejszając skalę istniejących problemów bardziej niż je rozwiązując. Landry[5] pozostaje jednym z najważniejszych zwolenników przekształceń dawnych miast przemysłowych opartych o działania w sferze kultury. Stwierdza on, że przekształcenia, dla których działania takie jak lokalizacja nowych instytucji kultury oraz poprawa jakości środowiska miejskiego w kategoriach estetyki, stanowią siłę napędową, dostarczają środowiska kreatywnego, w którym przemysły kreatywne mogą z powodzeniem się rozwijać, dzięki temu stanowiąc siłę zdolną spowodować całość procesu rewitalizacji.

Jednak ten rodzaj polityki bywa również krytykowany, przykładowo: Polityka kulturalna może wywoływać animozje. Rewitalizacja bazująca na kulturze ma szanse stać się reprezentatywna dla szerszych grup społecznych i szeroko rozumianej kultury miasta jeśli jest rozwijana równolegle z polityką społeczną, która jest wynikiem demokratycznego procesu o charakterze politycznym. Wymaga to systemu politycznego, który dysponuje kapitałem społecznym wystarczającym aby podjąć i dyskutować większe i wymagające dłuższej perspektywy czasowej problemy wpływające na miasto.[6]  Niektórzy krytycy określają ten rodzaj podejścia mianem romantycznego[7]. Podnoszenie jakości wizualnej i estetycznej (estetyzacja) środowiska miejskiego jako jedyna metoda na poprawę warunków życia w mieście jest kwesionowana. Miles[8] zestawia razem następujące stwierdzenia Landryego wielkiego proponenta designu miejskiego, który jest przez niego traktowany jak coś co dotyczy przede wszystkim łączenia różnych części miasta w spójną całość [9] oraz uwagę Jane Jacobs o tym że miasto nie może być dziełem sztuki[10]. Jednak sztuka postrzegana jest jako katalizator dla rozwiązań problemów społecznych[11].

Partycypacja społeczna oraz oddolne planowanie i projektowanie przestrzeni miejskiech pozwala na unikanie tego rodzaju zagrożeń. Dowodzą tego stosowane współcześnie praktyki projektowania przestrzeni publicznych z udziałem mieszkańców[12]. Istota sprawy nie polega bynajmniej na unikaniu designu miejskiego, ale na realizowaniu go w sposób umiejętny, to znaczy z udziałem mieszkańców, oraz z wykorzystaniem metod planowania strategicznego. Miles[13] wskazuje ponadto na możliwość wykorzystania wydarzeń kulturalnych i artystycznych w procesie rewitalizacji społecznej, co nota bene wydarza się już w Łodzi^[14]. Odnosząc się do ogólnych wskazań dotyczących procesu rewitalizacji społecznej rejonów dotkniętych ubóstwem, wymienionych przez Zielenbacha[15], można przewidywać pozytywny wpływ realizacji projektu na dzielnice wykluczone zlokalizowane w pobliżu, jednak nie powinno być to traktowane jako jedyne lekarstwo, które zapewni sukces planowanych działań. Ocena i porównanie dwóch przypadków wykorzystuje matrycę, opartą na odniesieniu do głównych trendów, sformułowanych i wdrażanych współcześnie dla procesów rewitalizacyjnych.

Tabela 5: Matryca oceny w oparciu o cechy wymieniane jako istotne w opisie projektu.

Zielenbach[16] przedstawia następujący zestaw czynników które wpływają na powstanie uwarunkowań sprzyjających rozwojowi procesu rewitalizacji, i dzięki temi poprawie środowiska: czynniki demograficzne, czynniki przestrzenne oraz sposób użytkowania, transport, charakterystyka własności/ rodzaj konstrukcji, możliwości edukacji osób zamieszkujących w danej części miasta, bezpieczeństwo, obecność organizacji społecznych działających na terenie danej części miasta i dzięki temu ułatwienie dla tworzenia się tam kapitału społecznego. Uzupełnieniem listy jest obecność atrakcyjnych przestrzeni publicznych, w tym zieleni publicznej w postaci parków i skwerów, które podnoszą walory środowiska i dzięki temu pozwalają na poprawę standardów życia[17], wpływając jednocześnie na kształtowanie zrównoważonego rozwoju i dostarczając miejsc spotkań mieszkańców. Jenks i inni[18] wymienia następujące rozmiary zrównoważonego miasta: forma miasta, podróże i mobilność, środowisko i różnorodność biologiczna, akceptacja społeczna, wykorzystanie energii, kontynuacja struktury miejskiej, kształtowanie przestrzeni miejskiej i zrównoważone warunki życia, obecność terenów zielonych jako wprowadzających walory ekologiczne i poprawiających jakość życia psychicznego mieszkańców.

Jane Jacobs[19] w swojej fundamentalnej książce rozwija wątek warunków przestrzennych: struktura przestrzenna miasta (i właściwa gęstość ulic), niezbędne wymieszanie funkcji dla uzyskania odpowiedniego poziomu uczęszczania przestrzeni publicznych w celu osiągnięcia ich należytego bezpieczeństwa, zachowanie dziedzictwa kulturowego, niezbędne również dla zapewnienia odpowiedniej ilości tańszych powierzchni dla rozwoju usług i przemysłu, a także wymóg odpowiednio wysokiej gęstości zaludnienia. Biorąc pod uwagę wszystkie powyżej wymienione cechy przeprowadzono ewaluację zgodności obu projektów przekształceń z aktualnymi trendami obowiązującymi w projektowaniu urbanistycznym wyniki ewaluacji przedstawia Tabela 5."

 Oceń wpis  oddane głosy: 1 / 0

Ciekawe czy łodzcy antropolodzy juz przystapili do badania zwyczajow przestrzennych tutejszych "dzikich". Material badawczy i skala zjawisk na miarę niegdysiejszego Chicago.. Znalazłyby się tematy zarówno dla Thomasa - jako że systematyczne badania empiryczne z całą pewnością nie zostały jak dotąd przeprowadzone. Jak i dla Parka - choć tutaj raczej miast opisywać sukcesję i traktować rzecz całą w punktu widzenia ekologii można byłoby się zastanawiać nad dobrodziejstwem mieszania się różnych grup społecznych. Najwyraźniej socjalizm pozostawił trwałe piętno (dla odmiany w pozytywnym rozumieniu tego słowa) i rodzima inteligencja, szczególnie starsza nie wykazuje chęci zmiany miejsca zamieszkania. Pojawiają się też pierwiosnki mody na mieszkanie w mieście, związane z rozwojem ruchów proekologicznych i "powrotem do centrum". Są też studenci, dla których racje ekonomiczne przeważają nad obawą przed rodzimymi "dzikimi". Czyli raczej pole do popisu znalazłby badacz pokroju Wirtha koncentrujący się na definicji miejskości - jako obecności różnorodności, chociaż o gettach też mógłby z powodzeniem pisać. Gettach rozmaitego autoramentu - zarówno biednych jak i bogatych. Miałby też o czym pisać Redfield, szczególnie jeśli chciałby kontynuować studia nad rozróżnieniem miejskości i wiejskości. Takiemu idealnemu badaczowi łódzkich dzikich potrzebne byłyby podejście, pasja, cierpliwość i odwaga Levy Straussa. Bez nie znalazłby w sobie zapewne dość determinacji aby chcieć szukać wśród naszej grupy bezpośrednich informatorów. Ja sama wciąż żywię obawę przed fotografowaniem rodzimej populacji wykluczonych. Nawet pomimo, że często nie wymagałoby to ode mnie wychodzenia z domu. Wystarczy się wychylić przez okno. Nie mieszkam przy tym w bezpośredniej koncentracji ubóstwa tylko niedaleko. Nasz śmietnik jest zapewne obecny na mapach omawianej grupy jako cenne źródło utrzymania. Ta pokojowa symbioza dostarcza mi złudnego poczucia bezpieczeństwa, zmiennego w czasie. Wieczorny spacer z psem w położonym obok parku już przestał być oczywisty, o zmroku jeszcze jest w porządku.

Ciekawe czy ktoś opisze kulturę przestrzenną łódzkich dzikich, myślę że byłoby to ciekawe studium natury ludzkiej.

 Oceń wpis  oddane głosy: 1 / 0

...Spadają w mieście Łodzi. Coraz częściej słyszę o odpadających z elewacji łódzkich kamienic detalach: balkonów, gzymsów, etc. Dzisiaj prasa przyniosła kolejną taką właśnie informację: " Z budynku przy ul. Piotrkowskiej 76 urwał się gzyms. Ucierpiało dziecko przewożone w wózku.
Około godz. 15.20 z budynku przy ul. Piotrkowskiej urwał się gzyms, który spadł na kobietę pchającą wózek. Kobiecie nic się nie stało, ale jej córka została przewieziona do Instytutu Centrum Zdrowia Matki Polki. Trwa operacja na oddziale neurochirurgicznym. Uczestniczy w niej cały team chirurgów. Operacja jest bardzo skomplikowana, dziewczynka ma obrażenia wielonarządowe. Jak ustaliliśmy kamienicą jest prywatna. Właściciel przebywa za granicą. Policja nawiązała kontakt z administratorem." Więcej... 

Nie jest to pierwsza ze znanych mi historii tego rodzaju, nie tak dawno znajomy moich Rodziców ucierpiał na skutek uderzenia przez element balkonu, który odpadł z elewacji jednej z kamienic przy ul. Więckowskiego, konsekwencją okazał się uraz kręgosłupa szyjnego.

 Oceń wpis  oddane głosy: 1 / 0

W ciągu ostatnich 50 lat średnia temperatura na Ziemi wzrastała najszybciej jak dotąd w historii. To fakt nie opinia. Naukowcy szacują średni wzrost temperatury na dalsze 3 do 9 stopni Celcjusza do końca stulecia. Tego rodzaju zmiany będą miały daleko idące konsekwencje dla nas wszystkich, nie będą dotyczyły rzeczy odległych ale tych jak najbardziej bliskich.

Globalne wahania temperatury w latach 1850-2007
Źródło ilustracji: http://switchboard.nrdc.org/blogs/kbenfield/nine_low-tech_steps_for_commun.html

Dla zmniejszenia konsekwencji wzrostu temperatury w naszym najbliższym otoczeniu potrzebne będą zmiany. Poczynając od redukcji przyczyn czyli zmniejszenia emisji CO2 po zmiany o charakterze adaptacyjnym.
Najprostszy repertuar proponowanych interwencji to:
1. wprowadzenie zieleni do miast - w postaci skwerów, parków, zieleni przyulicznej, a także ogrodów miejskich służących produkcji żywności. Celowość tego rodzaju działań ma szanse znaleźć uzasadnienie nie tylko jeśli brać pod uwagę zwiększoną podaż miejskiej zieleni, ale również efekty upraw a także cele społeczne - możliwość tworzenia relacji społecznych wśród osób zajmujących się kultywacją roślin.
2. istotnym skutkiem zmian klimatycznych będzie osuszanie powierzchni ziemi stąd tak ważne stanie się zatrzymywanie na jak największą skalę wód powierzchniowych poprzez lokalizację zbiorników retencyjnych o różnej wielkości, poszerzanie koryt rzecznych, renaturyzację cieków, etc.
3. stosowanie jasnych kolorów powierzchni dachów oraz nawierzchni - dla zwiększania odbijania światła słonecznego, zmniejszania absorbcji promieni słonecznych
4. poważne traktowanie zagrożenia wynikającego z czekającego nas podniesienia poziomu morza i zagrożeń wynikających z gwałtownych wyładowań atmosferycznych, w tym dla dużych płaskich obszarów - zagrożeń w postaci tornad i w mniejszej skali silnych wiatrów. Ta grupa czynników wpływa w istotny sposób na możliwy sposób kształtowania architektury - przykładowo budynki wysokie, dla których jedyną możliwą drogą ewakuacji są szyby dźwigowe stają się bardzo niebezpieczne w sytuacji zagrożenia brakiem stałego zasilania, etc.

Listę niezbędnych wskazań można dowolnie rozszerzać uwzględniając zalecenia związane z ograniczeniami transportu wynikające z obecności wymieszanych funkcji miejskich, a także potrzebę zwiększania intensywności zagospodarowania miast, czy zagadnienia zrównoważonego transportu.
Do napisania tego postu zainspirowała mnie lektura artykułu z którego pochodzi cytowany powyżej wykres, autor Kein Beinfield, tytuł: Nine low-tech steps for community resilience in a warming climate. Dyskusja na tematy związane ze zmianami klimatu nasila się w skali globalnej równolegle z tym jak zagrozenia ze zmianami związane stają się coraz bardziej realne.

 Oceń wpis  oddane głosy: 1 / 0

Polecam wypowiedź w serwisie TED o samoregenerujących się budynkach. Czy tak będzie wyglądała przyszłość naszych miast?

Czy tego rodzaju pomysły stały się już trendem w projektowaniu miast? Powiedziałabym że tak, widać to nawet analizując projekty studenckie. Ciekawy przykład witryny pokazującej sporo tego rodzaju badań, projektów, pomysłów.

Jak tego rodzaju myślenie ma się do potrzeb ludzi? Na ile bierze pod uwagę genius loci i uwarunkowania kulturowe, jeśli w ogóle? Podobne w wyrazie struktury proponowane nie tak dawno przez Zahę Hadid krytykowane były właśnie za brak myślenia o użytkownikach.. Ciekawy temat, jeszcze ciekawsza byłaby odpowiedź.

 Oceń wpis  oddane głosy: 1 / 0

W ostatnim czasie świadomość łodzian zaprzątały liczne sprawy publiczne. Jedną z nich była kwestia przesuwania pomnika Tadeusza Kościuszki. Temat kontrowersyjny, doczekał się licznych opinii artykułowanych przez rozmaite gremia, na ogół negatywnych. Pozostawię ten wątek chwilowo bez komentarza jako że chęć dalszego deliberowania w tej materii wydaje mi się mało istotna wobec problemów innych. Moim zdaniem Kościuszko stać powinien gdzie stoi i już. Wśród innych dostrzeżonych wątków na plan pierwszy obok ruchów społecznych związanych z działaniami zmierzającymi w kierunku wprowadzenia umowy ACTA najważniejszy wydaje mi się wątek związany z brakiem społecznego poparcia dla lokalizacji stacji kolejowej na zapleczu centrum handlowego Manufaktura. Dla uproszczenia wyjaśnień powiedzieć wystarczy, że efekt tych działań zmierza w kierunku pozbawienia śródmieścia Łodzi wszelkiej aktywności na rzecz juz w tej chwili prężnie działającego centrum handlowego. W zasadzie nie będzie po co zastanawiać się, gdzie ma stać pomnik Kościuszki, najbardziej celowym będzie zastąpienie go drogowskazem z dużym napisem Manufaktura - bo to miejsce pozostanie jako jedyne czynne w tej części miasta. Całkowicie nie wiem, po co rozważac przesuwanie Kościuszki, skoro to spektakularne działanie nie będzie miało już wtedy publiczności.

Inną sprawą, choć równie ważną dla całego zamieszania jest sposób prowadzenia konsultacji społecznych rzeczonego przedsięwzięcia oraz mnogość argumentów wysuwanych przez zainteresowane realizacją tego wariantu strony. Bardzo mi to przypomina proces konsultacji społecznych wymienionej na wstępie umowy ACTA, trafnie scharakteryzowany przez profesor Ewę Łętowską w wywiadzie dla Radia TOK FM. Mam wrażenie, że podobieństw można się tu doszukiwać znacznie więcej, dość stwierdzić że obie odbierają nadzieję. A propos ACTA trafnie opisał to Jarosław Lipszyc. W przypadku dworca Manufaktura, zlokalizowanego na tyłach centrum, obok cmentarza - w zasadzie można zapomnieć o rewitalizacji śródmieścia i o integracji rozwiązań transportu publicznego w Łodzi. W obu przypadkach mamy do czynienia z chęcią zawłaszczenia publiczności przez świat wielkiego biznesu i uczynienia z niej klientów za pomocą wszelkich dostępnych metod. Zarówno w przestrzeni wirtualnej jak i rzeczywistej. Nie ma w tym zbyt wiele miejsca na relacje twórca- odbiorca, o których tak pięknie wypowiadał się red. Jacek Zakowski. Dlaczego naiwnie wciąż wierzę, że polityka winna kierować się racjonalnością i dobrem publicznym, jak mawiał Ojciec Profesor Mieczysław A. Krąpiec? Wreszcie przecież w przypadku lokalizacji stacji Rada Miasta wypowiedziała się negatywnie, stawiając jako wartość nadrzędną dobro miasta. Podejrzewam ze podobny pozostaje w tej chwili stosunek większości parlamentarzystów do sprawy ACTA wobec ogromu protestów społecznych. Czym powodowana jest determinacja rządzących wobec szerokiej fali protestów i braku akceptacji społecznej dla podejmowanych decyzji?

 Oceń wpis  oddane głosy: 3 / 0

 W związku z zaproszeniem do dyskusji na temat rozwoju transportu w Łodzi, adresowanego do pracowników naszego Instytutu, przekazałam na ręce organizatorów debaty poniższe wystąpienie.

"Łódź, 11 stycznia 2011

 Szanowni Państwo,

Zabierając głos w związku z zagadnieniami transportu w Łodzi chciałabym zwrócić uwagę zebranych na znaczenie projektowania rozwiązań transportowych dla kształtowania odpowiedniego środowiska życia mieszkańców, co ma znaczenie zwłaszcza dla rejonów o istniejącej lub pożądanej, zwartej zabudowie.

W ramach tego wątku wyróżnić można kilka zagadnień szczegółowych, które należy przy tej okazji poruszyć. Pierwszym z nich jest oddziaływanie transportu na środowisko. Zgodnie z Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, Dz.U. 2010 nr 213 poz. 1397 drogi publiczne mogą zaliczać się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (Art. 2, ust. 1, pkt 31) autostrady i drogi ekspresowe; pkt 32) drogi inne niż wymienione w pkt 31, o nie mniej niż czterech pasach ruchu, na łącznym odcinku nie mniejszym niż 10km), lub do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (Art. 3, ust.1, pkt 60) drogi o nawierzchni twardej o całkowitej długości przedsięwzięcia powyżej 1 km inne niż wymienione w art. 2 ust.1 pkt 31 i 32 oraz obiekty mostowe w ciągu drogi o nawierzchni twardej (...)). W związku z obecnym przekroczeniem norm dla stężenia pyłu zawieszonego w obszarze centralnym miasta, co wynika chociażby z lektury Raportu opracowanego przez World Health Organisation, oraz znacznym udziałem zanieczyszczeń pochodzących z transportu indywidualnego w ogólnym poziomie zanieczyszczeń, niemożliwym wydaje się uzyskanie pozytywnych wyników nieprzekroczenia norm środowiskowych w tym obszarze przy jakiejkolwiek próbie oceny. Pragnę w tym momencie zwrócić uwagę na fakt, iż pogorszenie jakości powietrza w obszarach centralnych miast Polski jest przedmiotem pozwu, jaki Komisja Europejska wniosła do Trybunału Europejskiego (w związku z niewdrożeniem dyrektywy o jakości powietrza). Kolejnym problemem związanym z planowaniem nowych ciągów transportowych w obszarach o istniejącej lub planowanej intensywnej zabudowie mieszkaniowej jest zagadnienie hałasu, również stanowiące przedmiot oceny oddziaływania na środowisko.

Obok zagadnień związanych bezpośrednio z oddziaływaniem na środowisko życia ludzi, istotnym przy wyznaczaniu nowych ulic w mieście, jest projektowanie ich w sposób umożliwiający kształtowanie  zabudowy oraz przestrzeni społecznej jako elementu towarzyszącego ulicom. Dla uzyskania możliwości wprowadzania zabudowy ważnym jest takie kształtowanie przekrojów ulicznych, aby możliwym było zachowanie w ramach ulic środowiska przyjaznego dla spacerów i mieszkania, co wymaga wprowadzania wzdłuż ciągów jezdnych odpowiednio szerokich pasów zieleni, w tym zieleni wysokiej – dla odizolowania mieszkań od hałasu i zanieczyszczeń drogowych, a także projektowania chodników i ścieżek rowerowych w sposób zapewniający bezpieczeństwo i komfort  ich użytkowników.

W świetle wymienionych powyżej zagadnień, a także wobec istniejącego obecnie nasycenia obszaru centralnego ciągami ulicznymi, o istotnym stopniu zużycia nawierzchni, oraz biorąc pod uwagę ograniczenia budżetu miasta wobec innych potrzeb, w tym bardzo pilnej potrzeby remontów zabudowy komunalnej w obszarze śródmiejskim, wydaje mi się że należałoby rozważyć rezygnację z części planowanych inwestycji drogowych, szczególnie w obszarze centralnym miasta. Znacznie ważniejszym dla poprawnego funkcjonowania miasta, w tym dla rozwoju pożądanej funkcji mieszkaniowej w centrum, jest położenie nacisku na rozwijanie transportu zbiorowego oraz sieci połączeń rowerowych, a także na remonty i przekształcenia już obecnych ulic, w tym wprowadzanie zieleni ulicznej oraz wymianę ich nawierzchni/zmianę parametrów, dla poprawy jakości mieszkania wzdłuż tych ciągów.

dr inż. arch. Małgorzata Hanzl"

 Oceń wpis  oddane głosy: 2 / 0

Z projektowaniem przestrzeni publicznej jest trochę jak z leczeniem - wszyscy się na tym znają, tylko kiedy przychodzi co do czego, to nikt nie wie jak się za to zabrać. Sporo się na ten temat zastanawiałam i wydaje mi się, że sporo racji w poszukiwaniu odpowiedzi na to, jaka powinna być przestrzeń publiczna aby odnieść sukces i stać się akceptowaną przez mieszkańców miał profesor William Whyte, który w słynnej książce i filmie na ten temat pokazał, jakie prawidła rządzą korzystaniem z przestrzeni publicznej. Wiele cennych wskazówek odnośnie projektowania przestrzeni publicznych można znaleźć w pracach Jana Gehla. Jest tam wyraźnie obecne poszanowanie dla ludzi korzystających z miejsc oraz troska o to, aby z przestrzeni publicznej wygodnie korzystać. Co wymaga patrzenia z poziomu człowieka, analizy sposobu poruszania się w ramach przestrzeni, analizy nasłonecznienia, traktowania przestrzeni zewnętrznej w katagoriach analogicznych jak tej wewnątrz, w tym zastanawiania się jak ta przestrzeń działa, etc, etc. Komfort użytkowania, przez wzgląd na konieczność pełnienia przez przestrzenie miejskie różnych funkcji w różnych porach dnia, wymaga pewnej swobody aranżacji oraz zapewnienia fleksybilności. Jest jeszcze kwestia kultury, związana również z zagadnieniami proksemiki i dystansu osobniczego, a także ze sposobem widzenia: jednym podobają się przestrzenie bardziej rozległe, innym mniejsze - zapewniające intymność. Dlatego aby pozwolić na swobodę wyboru przestrzeń miejska powinna oferować różne typy miejsc.

 Oceń wpis  oddane głosy: 3 / 0

Brałam przed wakacjami udział w projekcie Nasz Księży Młyn, realizowanym przez łódzki Oddział Towarzystwa Opieki nad Zabytkami, dzięki wsparciu Fundacji Stefana Batorego. Możecie przeczytać raport zawierający, obok relacji z biezących prac nad projektem, równiez wnioski i przemyślenia, które się przy tej okazji nasunęły - w tym również moje własne. Projekt był przykładem, jak można właściwie podjąć współpracę ze społecznością lokalną, tak aby uzyskać zaangazowanie mieszkańców w kształtowanie własnego, najblizszego otoczenia. Projekt podjęty był w sytuacji bardzo trudnej, a to w związku z obecnym tam wcześniej olbrzymim konfliktem mieszkańców i władzy samorządowej narosłym na gruncie wcześniejszych obietnic związanych z planami przekształcenia osiedla poprzez przekazanie go prywatnemu inwestorowi i przeniesienie mieszkańców w inne miejsce. Plany te, pochodzące z 2007 roku zakończyły się fiaskiem, a działania na Księzym Młynie wciąż pozostają w sferze planów.

W kontekście ówczesnych przemyśleń bardzo podoba mi się inicjatywa podjęta przez łódzki Prexer zorganizowania wystawy Mistrzowie Codzienności. Jestem przekonana, że dla znacznej części osób mieszkających w Łodzi, w tym tych, którzy nie mają i nigdy nie będą mieli szans na zdobycie wyzszego wykształcenia, właśnie rozwój aktywności rzemieślniczej, drobnej wytwórczości, może okazać się szansą na znalezienie zatrudnienia. Mówi się o Łodzi jako o przyszłym ośrodku 'przemysłów kreatywnych', a czymże innym jest sztuka jeśli nie doskonałym rzemiosłem? Podstawa dla rozwoju w Łodzi ośrodka sztuki w postaci bazy rzemieślniczej wydaje mi się równie oczywista i nie jestem w swoim myśleniu osamotniona. W podobny sposób rozumowali  choćby twórcy Bauhausu. Ponadto, wobec ogromu destrukcji zabudowy śródmiejskiej, w tym zabytkowej, o znacznej wartości kulturowej, bardzo jak mi się wydaje cennym byłoby rozwijanie w Łodzi rzemiosła budowlanego, w tym o charakterze konserwatorskim. Mogłoby to pozwolić na prowadzenie na szerszą niż obecnie skalę interwencji w zabytkowej tkance, która nie powodowałyby niepotrzebnej dewastacji. Jak to się dzieje obecnie - choćby właśnie na Księżym Młynie - w wyniku niezbyt profesjonalnych działań związanych z biezącym utrzymaniem obiektów, a podejmowanych przez Administrację Nieruchomości. Podobnie rozwinięte rzemiosło krawieckie, szewskie, produkcja dodatków odzieżowych, etc, sprzyja rozwojowi kreacji w dziedzinie mody. Wyrosły na gruncie rzemiosła know-how udoskonalony dzięki współpracy z uczelniami artystycznymi może ugruntować i umocnić pozycję miasta jako ośrodka produkcji odzieży, jednocześnie przyczyniając się np. do wytwarzania prototypów czy rozwiązań mniej konwencjonalnych. Więcej opinii, przemyśleń i rozwazań wyartykułowanych w ramach projektu w raporcie na stronie projektu Nasz Księzy Młyn. Oraz koniecznie trzeba odwiedzić wystawę otwartą w Miejskim Punkcie Kultury Prexer w Łodzi do końca stycznia.

 Oceń wpis  oddane głosy: 4 / 1

Brak zmian w sferze rodzimej gospodarki energetycznej podobnie jak wieloletnie zaniechania jakichkolwiek działań zmierzających do wprowadzania zmian w planowaniu i zagospodarowaniu terenów zurbanizowanych dla dostosowania ich do zmieniającego się klimatu nie stanowią wystarczającego powodu dla negowania rzeczywistości. Nie zamierzam - pomimo iż jestem członkiem Związku Zawodowego Solidarność - popierać starań o zawieszenie polityki unijnej w kwestii działań dla ograniczenia negatywnego oddziaływania ludzi na środowisko. Właśnie dlatego że mam na uwadze dobro innych, w tym własnych dzieci i mam nadzieję wnuków, ani myślę tego rodzaju starań wspierać. Przypomina to walkę z wiatrakami, zaprzeczanie rzeczywistości, protest przeciwko temu, że Ziemia jest okrągła nie płaska.

Tymczasem im szybciej zaczniemy podejmować starania aby zmienić sposób funkcjonowania naszej gospodarki, im szybciej zmienimy priorytety, tym więcej zyskamy. Zyskamy nie szkodząc. Okropna jest ta krótkowzroczność. Przypomina mi to, napotykane wielokrotnie, uwagi do projektów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla posesji zlokalizowanych w obszarze zalewowym : "Alez mojej działki to nie dotyczy! Woda zatrzymuje się metr od granicy, nas nie zalewa.." Jeśli ma to cokolwiek wspólnego z Solidarnością - to najwyraźniej nie rozumiem definicji tego słowa. Jak dla mnie to raczej skrajny egoizm połączony z udawaniem że problem nie istnieje.

 Oceń wpis  oddane głosy: 1 / 0

Lektura świątecznej prasy do złudzenia przypomina mi konsumpcję wigilijnego grochu z kapustą. Choć w przypadku tego ostatniego jakby jednak istniało jakieś powiązanie pomiędzy składnikami mieszanki. A w przypadku pierwszym niczym w przedświątecznym supermarkecie jest wszystko bez ładu i składu, a już w szczególności myśli przewodniej.

 Oceń wpis  oddane głosy: 0 / 0

W prezencie świątecznym gorąco polecam wszystkim Państwu Czytelnikom i Czytelniczkom mojego bloga serię wykładów dotyczących różnych zagadnień związanych ze zrównoważonym rozwojem oraz zmianami klimatu oraz ich znaczeniu dla naszego stylu życia przygotowaną przez wykładowców związanych z UCLA. Doskonałe i przystępnie podane wyjaśniają większość związanych z powyższymi zagadnieniami kwestii bazując na wynikach najnowszych badań najlepszych instytutów naukowych świata.

Jednocześnie proszę o przyjęcie najserdeczniejszych życzeń Wesołych, Spokojnych Świąt oraz Szczęśliwego Nowego Roku 2012.

 Oceń wpis  oddane głosy: 2 / 0

Zastanawiałam się ostatnio nad kwestią "zarządzania przestrzenią" przy pomocy instrumentu decyzji o warunkach zabudowy. Zgodnie z zapisami ustawy do wydawania decyzji stosowany jest algorytm który uzależnia nowe zagospodarowanie od bezpośredniego otoczenia planowanej inwestycji. W praktyce polskiej jest on nagminnie naduzywany co prowadzi do możliwości lokalizowania wszystkiego wszędzie chyba ze inne, istotne przepisy prawne tego zabraniają. Protest może równiez niekiedy (choć jest to mocno utrudnione - bo stosowanie tego instrumentu wyklucza partycypację społeczną, nawet na poziomie informowania) wnieść jakaś wystarczająco skuteczna grupa osób. Lecz wtedy nie jest to działanie w ramach prawa ale raczej o charakterze politycznym , najczęściej z wykorzystaniem mediów.

Wspomniany algorytm wydawania decyzji o warunkach zabudowy bardzo trafnie swego czasu narysował Michał Beim w referacie podczas konferencji Real Corp - polecam.

Decyzje o warunkach zabudowy bywają niekiedy przez architektów kojarzone z popularnym ciastkiem nazywanym na cześć trasy wz - wuzetką. Mnie się to ciastko wydaje dość zdradliwe, pozbawione sensu i niebezpieczne. Decyzje mieszczą się w obszarze tzw. permissive planning - zdefiniowanego przez Melvina M. Webera w artykule z 1974 roku jako sposob myślenia o kształtowaniu przestrzeni poprzez pozwalanie na inwestycje podejmowane przez publiczność, z wykorzystaniem w tym celu wiedzy inżynierskiej (nota bene sam autor po latach sam przyznał irracjonalność tego myślenia).  Jednym z najpopularniejszych objawów przestrzennych powyzszego sposobu planowania są urban strips - amerykańska nazwa ukuta przez Venturiego dla określenia bałaganu przestrzennego towarzyszącego drogom w rejonie między innymi Las Vegas - obrazek jak poniżej. W naszym wydaniu efekty można nazwać dość efektywnie terminem "raszynizm" od wjazdu do stolicy od strony Raszyna. Polscy geografowie nazywają ten bałagan mianem "continuum miejsko-wiejskiego".

Powyzsza ilustracja była juz przeze mnie tu cytowana, za A. Böhmem : "Wnętrze" w kompozycji krajobrazu : wybrane elementy genezy analizy porównawczej i zastosowań pojęcia Kraków 2004 (pojęcie zostało zaczerpnięte z innej książki - S.Chermayeff, Ch. Alexander Community and Privacy New York 1963) 

Decyzje doczekały się w polskim piśmiennictwie przebogatej krytyki. W zasadzie kazda szanująca się konferencja z dziedziny planowania przestrzennego, ale w tej chwili juz takze geografii miast element takiej krytyki zawiera. Wszyscy zgodnym chórem przyznają ze zarządzanie przy pomocy decyzji jest bardzo złe. Złe równiez dla inwestorów bo uniemozliwia inwestowanie zgodnie z racjonalnością i z ich potrzebami - przypomnijmy dla wydania decyzji stosuje się algorytm, który uzyty zgodnie z literą prawa narzuca kontynuację sąsiedztwa. Czyli nie da się zaplanować niczego co byłoby od niego odmienne. 

Decyzje są dodatkowo niebezpieczne, a to z racji częstego nadużywania szatkowania oddziaływania na środowisko na części. Ustawa prawo ochrony środowiska narzuca co prawda na osobę sporządzającą stosowny raport wymóg przebadania oddziaływań, które się na siebie nakładają, ale.. Szczególnie w przypadku dróg, a więc decyzji trochę innego rodzaju, ale podejmowanych poza procedurą planu miejscowego (patrz post poniżej) praktyka jest dokładnie odwrotna. Niebezpieczne mogą być takze w przypadku oddziaływań na środowisko (a więc zgodnie z ustawą - warunki życia ludzi) dwóch lub więcej inwestycji wyraźnie szkodliwych.

Decyzje winny być ewidencjonowane (zgodnie z Ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) oraz wkrótce winny stać się częścią informacji podawanej publicznie (zgodnie z Dyrektywą INSPIRE). To zagadnienie pozostaje tematem zasługującym na wpis odrębny. Tak swoją drogą pisanie o bałaganie ma już nawet w moim wydaniu długą historię.

 Oceń wpis  oddane głosy: 5 / 0

Ciekawe jak wyglądają oceny oddziaływania na środowisko od planowanych, bardzo kosztownych, inwestycji drogowych w Łodzi, czy są w nich uwzględnione emisje pyłów, oceny zmian/ przekroczeń poziomu hałasu, etc. 

Ciekawi mnie szczególnie jak możliwe jest uzyskanie spełniającego normy wyniku dla stężenia pyłów przy założeniu budowy nowych dróg skoro już obecnie, bez tych dróg wymienione normy są przekroczone. Czy mieszkańcy otrzymają maski gazowe?

Ocena stanu zanieczyszczenia powietrza w większych miastach Polski przeprowadzona przez Światową Organizację Zdrowia.

Zastanawiając się nad przyszłością sprawdziłam czy do twarzy będzie mi w masce gazowej. 

Jeśli tez chcielibyście przymierzyć, zapraszam: wersja różowa, wersja zielona oraz wersja czarno-biała. Mieszkańcy Krakowa, gdzie za względu na obecność smogu dzieciom przedszkolnym nie wolno wychodzić w ciągu dnia na zewnątrz w zasadzie powinni nosić takie maski już w tym momencie.

Śmiem ponadto wątpić w dofinansowanie unijne dla powyzszych projektów, wobec tak oczywistego braku przestrzegania norm, tym bardziej ze już obecnie KE pozwała Polskę do Trybunału Europejskiego za przekroczenie norm zanieczyszczenia powietrza w miastach. O tym że planowane inwestycje drogowe spowodują że nie będzie pieniędzy na nic innego, w tym takze na remonty istniejących ulic pisałam już wielokrotnie.

 Oceń wpis  oddane głosy: 2 / 0

 Jak donosi New York Times  zapotrzebowanie na mieszkania w dzielnicach gdzie możliwy jest ruch pieszy w Stanach Zjednoczonych wzrasta. Równolegle wzrasta również zapotrzebowanie na efektywny transport publiczny oraz małe sklepy w sąsiedztwie. Przedmieścia i wielkie centra handlowe na obrzezach miast wymierają.

http://www.nytimes.com/2011/11/26/opinion/the-death-of-the-fringe-suburb.html?_r=3&nl=todaysheadlines&emc=tha212

 Oceń wpis  oddane głosy: 1 / 0

Powoli wracam do rzeczywistości po tygodniu obfitującym w mnogość wydarzeń. Zaczęło się od ubiegłego tygodnia, kiedy to miałam okazję wziąć udział w bardzo interesującej konferencji o przestrzeniach publicznych w kontekście małych miast. Konferencja, która odbywa się co dwa lata w Łodzi (lub też w okolicznych miejscowościach) organizowana przez Katedrę Zagospodarowania Środowiska i Polityki Przestrzennej zawsze cieszy się sporym powodzeniem i można się sporo dowiedzieć a także poznać interesujących ludzi. Tym razem również tak było. W porównaniu do wcześniejszej edycji, w której brałam udział dwa lata wcześniej tym razem przeważali prelegenci z grona architektonicznego, choć sama konferencja zdominowana była ( a może to moja subiektywna ocena) przez interdyscyplinarne tematy związane z arcyciekawymi badaniami geografii społecznej. Dość powiedzieć że było interdyscyplinarnie i interesująco.

 Oceń wpis  oddane głosy: 0 / 0

Jak czytamy ostatnio w prasie  (również rodzimej) już nawet najbardziej zagorzali oponenci potwierdzają ocieplenie powierzchni Ziemi. Zjawiska z tym związane są nie lada wyzwaniem dla urbanistów i naukowców, stanowią przedmiot rozwazań specjalistów od szeregu lat. Celem z jednej strony jest zmniejszenie dalszego oddziaływania człowieka skutkującego zwiększoną emisją CO2, a z drugiej dostosowanie środowiska zurbanizowanego do nowych warunków. Wcześniejsze debaty dotyczące rozwoju zrównoważonego w obecnie toczonych dyskusjach zastąpiły rozważania o rozwoju odpornym na zmiany klimatu 'resilient development'. Jak się okazuje nie tylko w Europie ale również w tak mogłoby się wydawać zurbanizowanych, i bazujących na transporcie indywidualnym, miastach jak Chicago. O tym jak Chicago przygotowuje się do nadchodzącego ocieplenia można dowiedzieć się z podlinkowanego poniżej filmu.

Obraz z programu CNN

Wśród autorów opracowanego w tym celu programu dotyczącego obszaru metropolitalnego Chicago wymienić zaś należy tak znaną firmę jak amerykańska Calthorpe Associates. W jej dorobku ten projekt uznawany jest za jeden z ważniejszych, jako że jak sami przyznają jest to pierwsza tak duża zmiana sposobu myślenia o miejskim krajobrazie Chicago od czasów projektu Daniela Burnham'a z początków XX wieku.

 Oceń wpis  oddane głosy: 2 / 0

Czym różni się urbanistyka od inżynierii transportu? Jak myślicie szanowni czytelnicy?
Ta pierwsza zajmuje się miastem we wszystkich jego aspektach, w tym warunkami życia jego mieszkańców i konsekwencje podejmowanych decyzji badane są z uwzględnieniem różnych perspektyw. Ta druga ogranicza się do badania i planowania transportu miejskiego. Dlaczego są więc mylone? Albo inaczej: gdzie się podziała urbanistyka?

Ręce mi już opadają kiedy po raz kolejny przychodzi mi tłumaczyć że budowa kolejnej trasy przelotowej w śródmieściu mojego miasta spowoduje znaczne pogorszenie jakości życia tamże i w konsekwencji dalszą ucieczkę mieszkańców. Oraz że jest to ważne, a na pewno ważniejsze od debat o przewadze wątków statystycznych opisujących zatłoczenie istniejących dróg bez cienia próby zrozumienia przyczyn i skutków. Jeśli porównać to do badań prowadzonych np. w Grazu, na zlecenie władz miejskich a dotyczących percepcji i akceptacji środowiska miejskiego przez dzieci i w ślad za tym rodziców.. Albo z coraz liczniejszymi na całym świecie badaniami dotyczącymi współczynnika nazywanego 'Index of Happiness', co nierozerwalnie z poprzednim powiązane. Wszędzie indziej mowa o tym że osiągamy szczyt zatłoczenia miast samochodami oraz ze jest to droga donikąd. Miasta całego świata starają się konkurować przyciągając potencjalnych mieszkańców ekologią i 'zazielenieniem', pierwszy z brzegu przykład a jest ich bez liku, a my?


Tak przy okazji - całkiem niedawno o tym opowiadałam, wykazując ze analiza trendów we współczesnym 'projektowaniu miast' zmierza w kierunku myślenia o mieście w kategoriach ekologii, stąd to samo pytanie - a tu u nas, w naszym mieście?

Nie rozumiem po co władze mojego miasta chcą przeznaczyć gigantyczne pieniądze (o czym tutaj) na budowę nowych dróg w centrum, przez okolice które się jako tako samorzutnie zrewitalizowały/ czy też zgentryfikowały i gdzie obok biedoty pojawili się też nowi, nieco zasobniejsi mieszkańcy. Teraz zgodnie z zamysłem naszych inżynierów transportu - niezmordowanych kontynuatorów myśli Eugene Henarda z początków XX wieku - będą mieli cztero lub więcej pasmowe ulice w promieniu dojścia pieszego ze wszystkich stron. Tak aby się tam 'lepiej' wychowywało dzieci, aby było więcej hałasu i spalin. Bo nikomu nie przychodzi do głowy że urbanistyka to nie jest inżynieria transportu (indywidualnego, bo o transporcie zbiorowym w moim mieście nie słyszano). Oraz aby łatwiej było dojechać z miejscowości zlokalizowanych poza administracyjnymi granicami Łodzi, które na tym zapewne zarobią. Nie rozumiem tej polityki, stać mnie jedynie na sarkazm. Bo w nowej rzeczywistości wykreowanej zgodnie z marzeniami włodarzy Łodzi aby odwiedzić Rodziców będę miała do wyboru jedną z kilku tras wielopasmowych lub też przedzieranie się z kilkuletnim dzieckiem rowerem przez takową trasę. Dlatego bardzo mi przykro ale wstrzymam się z decyzją o inwestowaniu oszczędności w zakup mieszkania w tej lokalizacji. Bo nie lubię mieszkać na parkingu. Może sensowniej pomyśleć o innym miejscu...?

Takim w którym przedmiotem zainteresowania jest nie tylko i wyłącznie kwestia dojazdu prywatnym autem (nota bene w Łodzi to niemożliwe przez wzgląd na liczne dziury w jezdni i budowa nowych, wielopasmowych dróg - bo nie ulic - tego nie zmieni). Takim gdzie jest bezpiecznie - bo ważną jest konsekwentna polityka socjalna i wsparcie dla najuboższych, w tym dzieci (nota bene: dzisiaj panowie i panie przeszukujący kosz na śmieci w kamienicy gdzie mieszkam zabrali też przy okazji mosiężną klamkę z bramy wejściowej i nie jest to jednostkowy przypadek). Takim, gdzie park nie jest miejscem libacji alkoholowych nastolatków i starszych na co nikt nie zwraca uwagi (próbowałam kilkakrotnie dzwonić z prośbami o interwencje, nie miałam czasu spędzać godzin czekając, zresztą młodzi ludzie w międzyczasie chwiejnym krokiem odeszli). Takim gdzie... długo by wyliczać. I tylekroć już to pisałam.. 

Mogę zapewnić elity że nawet pobieżna wizja lokalna w śródmieściu Łodzi skutecznie odstręcza dowolnych potencjalnych przyszłych mieszkańców od inwestowania tutaj. Dalsza kontynuacja dotychczasowej polityki, w tym transportowej przypomina eksperymenty z nową zabawką bez dbania o dotychczasowe niczym poniższy obrazek. Co zresztą już tu było. I nawet jak zresztą zazwyczaj nie jestem osamotniona w moim myśleniu. 

Grafika Gonsiora na ścianie bocznej kamienicy przy ul. Jaracza

Wydaje się że czas zacząć przygotowywać koszulki z nadrukiem "Łódź zyje!", niczym w Detroit. Jeśli przyjrzeć się uważniej jesteśmy w trakcie powielania w sposób niemal dosłowny zastosowanego tam niegdyś scenariusza (może nalezałoby rozwazyć kwestie praw autorskich, tam równiez po początkowych trudnościach z rewitalizacją śródmieścia postanowiono zainwestować w Nowe Centrum i w tym celu budowano kolejne kilkupasmowe trasy dla dojazdu doń - co, łagodnie mówiąc, nie przyniosło spodziewanych rezultatów). Skądinąd pomysł z koszulkami znalazł też zastosowanie w innych miastach i dzielnicach o czym między innymi bardzo ciekawie opowiadał niedawno Profesor Henry Sanoff podczas wykładów na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej oraz w Politechnice Łódzkiej.

 Oceń wpis  oddane głosy: 2 / 0

Czytałam ostatnio esej autorstwa Rem'a Koolhaas'a na temat rozwoju przestrzennego Atlanty. Na obecny kształt tego miasta, poza typowymi dla większości miast amerykańskich założeniami transportowymi o znacznej skali, wpłynęła - co dość charakterystyczne - metoda przekształceń stosowana w śródmieściu. W latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych ubiegłego stulecia, kiedy większość miast amerykańskich przeżywała okres gwałtownych kłopotów związanych z depopulacją śródmieść i ich postępującą degradacją, w Atlancie za sprawą Johna Portmana - architekta i inwestora w jednej osobie - realizowane były kolejne przedsięwzięcia w obszarze śródmieścia. Opowieść którą przytaczam pełna jest ironii (jeśli nawet nie szyderstwa) Koolhaas pisze o kolejnych blokach zabudowy charakteryzujących się ujednoliconym wyglądem, a niejednokrotnie również połączonych ze sobą. Wynalazkiem Portmana, wielkiego 'budowniczego' Atlanty było atrium - traktowane jako centrum obiektu komercyjnego. To z kolei pozwoliło na odwrócenie budynku do wewnątrz oraz na jego izolację od otoczenia. Tak spreparowane obiekty nie potrzebowały już dłużej centrum z jego śródmiejskimi przestrzeniami i mogły powstawać wszędzie. I powstawały, oraz nadal powstają - nie tylko w Atlancie i nie tylko w Ameryce. Można powiedzieć że John Portman jest jednym z twórców współczesnego braku urbanistyki, rozumianej jako zinstytucjonalizowane tworzenie przestrzeni miejskiej zaspokajającej potrzeby mieszkańców. 

Źródło ilustracji: http://www.georgiaencyclopedia.org/

W dalszym etapie rozwoju miasta rzeczywiście nastąpiły wymienione powyżej procesy - śródmieście przestało stanowić miejsce koncentracji, a 'centra' znajdowały lokalizację wszędzie. Jak pisze Koolhaas - niekiedy wystarczającym przyczynkiem dla lokalizacji 'centrum' mogła stać się obecność 'niczego', a atutem również brak powiązania z dotychczasowym śródmieściem - z jego potencjalnie niebezpiecznymi dla zamożnej klasy średniej mieszkańcami. Idea powyższa zyskała znaczną popularność, nie musimy szukać daleko aby odnaleźć kontynuatorów tego myślenia.

Trudno ukryć że jest to jedna z wielu przyczyn dla których bez umiejętnej polityki władz bardzo łatwo o finansowy krach miasta, o innych skutkach dla jakości miejskiej przestrzeni nie wspominając - nie stanowi ona w tym podejściu w ogóle przedmiotu rozważań. Takie planowanie bez planowania, podążanie za życzeniami inwestorów, dowolność i brak kształtowania przestrzeni napotyka już obecnie na istotną krytykę, również ze strony obywateli. Wydaje się że podążanie za uwarunkowaniami ekonomicznymi i to wyłącznie w interesie jednej grupy leży u podstaw Ruchu Oburzonych. Brak zaś planowania - obserwowany przecież powszechnie również w naszym kraju - jest przedmiotem coraz ostrzejszej krytyki ze strony środowiska fachowego urbanistów: proszę spojrzeć na przesłanie przyszłorocznego Kongresu Urbanistyki Polskiej.

Chciałoby się napisać epitafium dla atrium Portmana - ale chyba jeszcze nam się to w tym momencie nie uda. Wydaje się że zagadnienia światopoglądowe nie pozwolą parlamentarzystom jeszcze przez dłuższy czas podjąć skomplikowanej problematyki prawa niezbędnego dla porządkowania polskiej przestrzeni.

 Oceń wpis  oddane głosy: 0 / 0

Jak donosi jeden ze znajomych: 'dochodzą nas słuchy, że łódzki ZDiT zamierza wyciąć 30-letnie drzewa na Przędzalnianej przy Herbście, co by poszerzyć jezdnię o pół metra. To chyba nie może być prawda...'

Jako ze wiadomość jest mocno bulwersująca dedykuję ww. instytucji ponizszy utwór z prośbą o refleksję i przesunięcie kreski na obrazku w skali zapewne 1:500 o 1mm. Bo rzeczony 1 mm w skali 1:500 to jakość życia iluś osób. Tak jakby te drzewa nie mogły stać się elementem pasa drogowego, zacieniając chodnik (czy pas rowerowy) i izolując zabudowę od ruchu.

Dezerter: 'Co stanie się z nami?'